Oneerlijke handelspraktijken I
Op een site die claimt een “echte consumentensite” te zijn, in dit geval over verzekeringen, mag een artikel over wat “eerlijk zaken doen” eigenlijk is, niet ontbreken. De EU helpt alvast met een nieuwe folder. Een folder, waarin men uitlegt, hoe leveranciers op eerlijke wijze met de consument dienen om te gaan. De lidstaten zijn verplicht om de regels in hun wetgeving op te nemen. Zo moeten oneerlijke handelspraktijken zo goed mogelijk worden voorkomen.
Nederland ruimde hier op 15 oktober 2008 een aparte afdeling in, in Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek: afdeling 3A., artikelen 6:193a t/m 6:193j. Nu eens kijken, of iedereen zich er ook aan houdt….
Let op oneerlijk handelspraktijken. Bij winkels, of bij websites
We verkopen allemaal wel eens wat. Ondernemers hebben er hun vak van gemaakt, en moeten ervan leven. Particulieren zetten een gebruikte kinderstoel of een “nog perfecte” auto op Marktplaats. Maar toegegeven, ook wij stappen snel in een valkuil. Wij hebben een aanbod, en nu willen we allemaal ook graag een klant. En hoe overtuig je die? Welnu, maak het allemaal niet mooier dan het is, en gebruik geen drukmiddelen of andere linke trucjes.
Dankzij de EU worden er een aantal “slimme” trucs voor eens en altijd uitgebannen. Sterker nog, niet-nakoming van de nieuwe Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken kan vervolging opleveren. Hoewel de nieuwe richtlijn alleen voor ondernemers bestemd is (In de wet handelaren genoemd), bevat de folder ook voor particulieren veel nuttige informatie. Deze folder kunt u onderaan dit artikel downloaden.
De EU pakt oneerlijke handelspraktijken aan
Een greep uit de nieuwe voorschriften van de EU:
- er mogen aan de consument geen “lokkertjes” worden aangeboden zonder dat daarvan een redelijke voorraad aanwezig is. U kent dat wel, de wasmachines uit de folder met 50% korting zijn toevallig net uitverkocht. Maar “kijkt u eens naar dit apparaat; minstens zo goed en slechts € 150,- duurder. Dat is al een voorbeeld van een oneerlijke handelspraktijk.
- er mag niet meer de indruk worden gewekt dat de consument een prijs heeft gewonnen als dit in feite helemaal niet het geval is. Of, als het aanspraak kunnen maken op zo’n prijs verbonden is, met een door de consument te betalen bedrag. Of, indien het innen van de prijs, kosten zijn verbonden. U kent ze (nog) wel: Gefeliciteerd mevrouw Jansen! Deze enveloppe bevat uw miljoen mevrouw Jansen!! De notaris heeft u persoonlijk ingeloot mevrouw Jansen!!! Dit is uw geluksdag mevrouw Jansen!!!! (Nou, weg ermee dus, deze onzin: zeer misleidend en een oneerlijke handelspraktijk.
- valselijk beweren dat het product/de aanbieding maar zeer kort beschikbaar is om de consument zodoende te weinig tijd te geven om de aankoop zorgvuldig af te wegen. Ook dit heeft u vast wel eens meegemaakt. “Beslis nu, want deze aanbieding geldt alleen vandaag”
- de “standaard” rechten van de consument op bedrieglijke wijze omzetten in unieke eigenschappen van het aan te kopen product of de aan te kopen dienst. Wij zien dit trouwens in verzekeringsland helaas toch nog wel eens gebeuren. “als u uw inboedelverzekering bij ons afsluit, krijgt u maar liefst veertien dagen bedenktijd om te beslissen of u de polis wilt behouden” Kijk, dat is niet toegestaan, want dat recht had u in het nieuwe verzekeringsrecht toch al. Dat is dus een oneerlijke handelspraktijk.
- Greenwashing, dus je als bedrijf veel duurzamer, milieuvriendelijker of ethischer voordoen dan je bent.
Deze praktijken staan op de zwarte lijst van de Richtlijn oneerlijke handelspraktijken en zijn dus altijd verboden.
Handel ook als particulier op een nette en eerlijke manier
Zoals al gezegd, voorkom oneerlijke handelspraktijken. Ook als u zelf eens particulier wat verkoopt. U valt niet onder de werking van deze nieuwe wet als u geen ondernemer bent. Maar duidelijk is wel dat bovengenoemde twijfelachtige praktijken in het maatschappelijk verkeer op steeds meer weerstand kunnen rekenen.
Zie ook:
In 2024 en 2025 gelden in Nederland aangescherpte regels tegen oneerlijke handelspraktijken (Boek 6 BW), met een sterke focus op digitale transparantie en het verbod op nepreviews en ‘dark patterns’. Nieuwe wetgeving verbiedt vage milieuclaims (greenwashing) en vereist dat “van-voor” prijzen gebaseerd zijn op de laagste prijs van de afgelopen 30 dagen. Voor een gedetailleerd overzicht van de regels, zie Rijksoverheid
Kees van den Berg
